Makaleler
CEZA MUHAKEMESİ KARARLARI VE KARARLARIN TEMYİZİ

CEZA MUHAKEMESİ KARARLARI VE KARARLARIN TEMYİZİ

Ceza mahkemesinin karar duruşmasında duruşmanın sona erdiği taraflara bildirildikten sonra beraat, ceza verilmesine yer olmadığına, mahkumiyet, güvenlik tedbiri uygulanması, davanın reddi ve düşmesi gibi bir karar verilir.

BERAAT NEDİR?

Davada sanık hakkında verilen en sevindirici karar olup eylem kanunda suç olarak tanımlanmamışsa, suçun sabit olmaması halinde, suçta kanunun aradığı kast ya da taksirin olmaması, olayda hukuka uygunluk nedeni bulunmaması halinde, suçun sanık tarafından işlendiğine dair somut delil olmaması halinde sanığın beraetine karar verilir.

CEZA VERİLMESİNE YER OLMADIĞI KARARI NEDİR?

Sanık hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı aşağıdaki hallerde verilir.

-Yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, sağır dilsizlik hali, geçici nedenler

-Hukuka aykırı ancak bağlayıcı emrin yerine getirilmesi, zorunluluk hali, suçun cebir, şiddet veya tehditle işlenmesi halleri,

-Meşru savunmada sınırın heyecan korku ve telaş nedeniyle aşılması,

-Kusuru ortadan kaldıran hata

-Etkin pişmanlık

-Şahsi cezasızlık sebebinin varlığı,

-Karşılıklı hakaret

-İşlenen fiilin haksızlık içeriğinin azlığı,

Bu hallerde ortada suç vardır ancak sanık özel durumlarından ötürü cezalandırılmamaktadır.

MAHKUMİYET KARARI NEDİR?

Suçun sanık tarafından işlendiğinin sabit olması halinde sanığın mahkumiyetine karar verilir. Sanığın mahkumiyet kararı hapis cezası ve/veya adli para cezası olabilir.

GÜVENLİK TEDBİRİ NEDİR?

Belirli bir cezaya mahkumiyet ve/veya güvenlik tedbirine karar verilebilir. Örneğin seçme ve seçilme hakkından mahrumiyet bir güvenlik tedbiridir.

CEZA DAVASININ HANGİ HALLERDE REDDİNE KARAR VERİLİR?

Ceza hukukçularının nadir olarak karşılaştıkları bir karar türüdür. Bir sanık aynı suçtan birden fazla ceza alamaz veya aynı konuda açılmış bir dava varsa davaya devam edilemez. Özellikle UYAP sisteminden sonra davanın reddi oranları iyice düşmüştür.

DÜŞME KARARI NEDİR?

Kanunda öngörülen düşme halleri, soruşturma veya kovuşturma şartlarının gerçekleşmeyeceğinin anlaşılması halinde düşme kararı verilir. Örneğin takibi şikayete bağlı suçlarda şikayetten vazgeçme ile düşme kararı verilir.

DURMA KARARI NEDİR?

Durma kararı dava red kararı gibi nadir rastlanılan bir karar türüdür. Şarta bağlı soruşturmalarda veya kovuşturmalarda şartın gerçekleşmediğinin anlaşılması halinde verilen karardır. Bu karar itiraza tabidir.

CEZA MAHKEMESİ KARARLARI HANGİ HALLERDE TEMYİZ EDİLEBİLİR?

Ceza kararına karşı temyiz yolunun açık olduğu kararda belirtilir.

Mahkemece verilen hüküm açısından katılan veya sanıkta  hükmün hukuka aykırı olduğuna dair bir kanaat hasıl olmuşsa veya hukuk kuralının uygulanmasında hata veya eksiklik olduğu kanaati varsa bu hüküm temyiz edilebilir.

Örneğin adam öldürme davası asliye ceza mahkemesinde görülemez veya heyet halinde görülen davada hakimlerden biri eksikse veya duruşma savcısı yoksa hukuka kesin aykırılık hali söz konusudur.

CEZA DAVALARINDA TEMYİZ SÜRESİ NE KADARDIR?

Temyiz süresi duruşmada hazır bulunanlar için 7 günlük temyiz süresine tabidir. Tarafın yokluğunda karar verilmiş ise o zaman hüküm gerekçeli kararının tebliğinden itibaren 7 gün içinde temyiz edilebilir.

Ceza mahkemesi kararı temyiz edilmezse karar kesinleşir.

Temyiz dilekçesinde temyiz nedenlerinin yazılması gerekir.

SÜRE TUTUM DİLEKÇESİ NEDİR?

Ceza yargılaması sözlü yapılır. İş mahkemelerindeki yargılamaya benzer şekilde ceza davasında duruşma günü verilen karar kısa karar tabir edilir. Kısa kararda gerekçe bulunmaz. Taraflar gerekçeli kararda ne yazıldığını gördükten sonra temyiz dilekçesi vermek istiyorlarsa temyiz süresinin işlemesi durdurmak için vermiş oldukları dilekçeye süre tutum dilekçesi denir. Süre tutum dilekçesi verildiğinde kararın temyiz süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren başlar.

TEMYİZ AŞAMASINDA YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI'NIN FONKSİYONU NEDİR?

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı temyiz edilen ceza dosyasından tebliğname adını vermiş olduğumuz belgeye düzenleyerek kararın onanması veya bozulması konusundaki görüşünü temyiz incelemesinin yapılacağı ceza dairesine bildirir.

TEMYİZİN İNCELEMESİNİN DURUŞMALI YAPILMASI HANGİ HALLERDE SÖZ KONUSUDUR?

Sanık hakkında 10 yıl ve daha fazla mahkumiyet kararının verilmesi halinde sanığın veya katılanın temyiz başvurusunun talep etmesi halinde veya kendiliğinden duruşma yapılır. Taraflar duruşma günü bildirilir. Tutuklu sanıklar duruşmaya katılmayı isteyemezler.

YARGITAY CEZA DAİRESİ TEMYİZ İSTEMİ HAKKINDA HANGİ KARARLARI VEREBİLİR?

Yargıtayın kararı temyiz isteminin reddi veya hükmün bozulması şeklinde olur.

Ceza yargılaması bir bütün halinde taraflar ve vekilleri açısından telafisi mümkün olmayan hatalara sebebiyet verebilir. Temyiz süresinin kaçırılması en sık rastlanan hatalardandır.